Atal Berezia

Euskal Antigonak: Mitoa eta Ideologia (Ainhoa Güemes – naiz: 2014/04/18)

Atzotik (eta atzo diodanean historiaren lerro zuzena ez den denbora mitikoaz ari naiz, gure jatorrizko genealogia ontologikoaz mintzo naiz: hain zuzen, historian zehar konpartitu eta defendatu ditugun balore-estetikoen sintesiaz ari naiz…), beraz, atzotik juntatu gara hemen, Baiona ttipian, altxamendu handi bat probokatzeko nahiarekin: ‘Baionako Artilezko Altxamendua’. Euskal Herrian, independentzia eta erabakitzeko eskubidea aldarrikatzen ari gara aspaldi, eta horretarako, komeni da pentsatzea gure burua eta gure komunitatea nola elikatu sinbolikoki eta materialki; eratzen gaituen diferentziatik nola zaindu, nola (bir)erreproduzitu amankomunean dugun altxorra. Elkarrekin ari gara deliberatzen hemen, euskal museoan, kultura-aniztasunetik, feminismotik, gure euskal estatu-nazio-herri-komunitatearen identitate berezitua zer-nolako irizpideetatik birsortu nahi dugun. Nire aburuz, eta hau izango da egingo dizuedan aportazioa, derrigorrezko dugu herri honek duen funtzio etikoa finkatu, ez soilik eszena (makro)politikoan, baizik eta plano estetikoan…

Azterketak eta Azalpenak

Nork esan du posmodernitatea?

Walter Benjamin pentsalari marxistak “Kritikoaren teknika 13 tesitan” testu laburra idatzi zuen 1928an. Nago, modu kontzientean ala ez, kritiko oro dagoela jakinaren gainean XII.ean adierazten duenaz: Kritikoaren artea labur-labur ideieri uko egin gabe sloganak sortzea da. Hausnarketa kritiko labur honetan, bidean elkartuko diren hiru slogan proposatuko ditut ardatz gisa. Bat da “Posmodernitatea passé da!”, bestea “Estatugintza ez da tribugintza”, eta hirugarrena “Euskalduna desagertu egin behar da”.

Euskaldungoaren mamuak

Jakin badakigu, noski, egoerak bultzatuta dela, nahi gabe dela, eta ez dagoela batere apropos eginda! Baina hala eta guztiz ere: nahi gabe izanda ala ez, euskalgintzak euskaldungoaren zikiratze sinbolikoa suspertzen duela ere esatea ez da demasia bitxia.

Gaza eta agiria

Hemen, ez gabiltza Israelgo estatuaren legitimitateaz diskutitzen. Estatuak ere kontingentzia historiko hutsak dira. Israelgo estatuaren existentziaren kontrako argudioak (artifiziala da, mendebaleko txontxongiloa ekialde hurbilean jausgailduta etabar) hutsalak dira. Bestela begira mundura eta esaidazue zein ez den estatu artifiziala eta zein ez den inperio baten edo besteren iturburu edota ondorio [...] Arazoa da jatorriko estatu-biolentziaren espiritu etiko-politiko demokratikoa (terrorismoaren erabilera barne) guztiz ahaztuta eta baztertuta dagoela, eta gaur egun, guztiz dagoela etnikotasun juduaren ahulezia partikularistan errotuta!

Populismoa: Euskal abertzaletasunaren imajinazio politikoa populista al da? (Podemos eta Front National-i buruz)

(Behekoak apunte azkar batzuk dira, seguruenik errebisio eta zuzenketa ugari eskatuko dituztenak, azken egunetako aldaketen presak diktatuak) Hara non gutxien espero genuen hitza eta eraketa politikoa bihurtu den egun Euskal Herri kontinentala eratzen duten bi estatuetan egoera politikoa esplikatzen duena. Marine Le Pen-en gorakada sinestezin eta eskuindar-fundamentalistaren ondoan, EHBildu, ERC eta Podemos-en garaipenak ditugu populismoaren espektro […]

Teorialariak mintzo: Silvia Federici (Elearazleak – 2014 / 05 / 11)

Pentsamendu feminista eta marxista garaikideko teorialari esanguratsuenetakoa da Silvia Federici (Parma, Italia, 1942). Besteak beste, emakumeen etxeko lanari buruz, komunalismoari buruz eta sorgin-ehizari buruzko ildoak jorratu eta lanak argitaratu ditu azken bi hamarkadetan. Militantziarekin eta kalean protestatzearekin ezinbestean lotuta dago, halere, bere jarduna; 1967an AEBra joan zen graduondoko ikasketak egitera eta baita bete-betean engaiatu ere hango borroka eta mugimendu feminista eta sozialistarekin. Gaur egun bertan jarraitzen du, lanean eta idazten, etengabe bere pentsamendu zorrotzarekin xaxatzen.

BakalHau – Komunismo banatua

Azken urtetik hona, lagun batzuekin, bizi ditugun garai berri haueninguruan eztabaida interesgarriak izan ditugu. Eztabaidetan askotan termino marxistak erabili izan ditugu eta kezka beti hor dago; nola uztartu gaurko gaiak eta marxismoaren ikuspuntua [...] Horretarako Komunismo banatuaren eztabaida abiatu dugu [...] Egin nahi dituzuen ekarpenak, eztabaida irekita dago.

Joseba Gabilondo: The National Primal Scene: On Spain’s Cinematic Invisibility and the Global Emergence of Basque and Andalusian Cinemas.

Ocho appelidos vascos-en arrakasta dela eta, hemen argitaratzen dugu gogoeta orokorrago bat, humore berezi honen atzean datzan politika eta historia luzea eta konplexua ulertzen lagun dezakeena, egunkarietako artikulu inpresionista motzetatik haratago. Hots, analisi historiko postmarxista, postkolonial eta feminista/queer bat da.

Joseba Gabilondo: «Egun euskal literatura postnazionalaren triangeluaren ertzak Maialen Lujanbio, Toti Martinez de Lezea eta Ramon Saizarbitoria dira»

Kritika liburu bat argitaratzen duen bakoitzean gauzak hankaz gora jartzea gustatzen zaio. Ume bihurri batek jolasean duen adinako laineza edo perbertsio puntua du ikerketan. Joseba Gabilondoren zerbait irakurtzen ari zarenean, neurria galtzen ote duen errezeloa duzu batzuetan, baina beti dira argigarriak esaten dituenak. “Before Babel: For a Cultural History of Basque Literatures” liburu berriak (ingelesez bakarrik oraingoz), euskal literatura ulertu ahal izateko eredu berri bat proposatzen du.

Liburu Kritikak »

François Chesnais “Réflexions sur « Le capital au XXIe siècle » de Thomas Piketty” (Attac – 2013/10/2013)

Le capital au XXIe siècle de Thomas Piketty [1] est un gros livre (plus de 950 pages) au titre ambitieux, ce dont il est tout à fait conscient. Le livre aurait pu être plus long encore, puisque Piketty renvoie à des annexes sur son site Internet. Cependant, il cerne soigneusement son sujet. On sait dès les premières lignes qu’il […]

 

On The Reproduction Of Capitalism: Where does academia fit in the modern discussion of capitalism?

This isn’t likely to become a bestseller, dog-eared copies proudly clutched to the chests of a singular, reinvigorated revolutionary political movement. But even Althusser’s unwitting legacy over contemporary attitudes of wearied exasperation at gross economic imbalance is tricky to discount.

 

Chicken Soup for the Neoliberal Soul (Chris Maisano – JACOBIN – 2014/01/21)

At the height of her reign, M Thatcher declared that in the neoliberal counter-revolution, economics was the method but the object was to change the soul. Judging from the bleak emotional landscapes that so many of us seem to inhabit, that project has succeeded beyond its protagonists’ wildest dreams.

 

Albistekaria »

Andrew Robinson: ‘Walter Benjamin: Critique of the State’ (Ceasefire – Dec 31, 2013)

Andrew Robinson examines the critique of the state in Benjamin’s much-discussed “Critique of Violence”. Robinson explains why Benjamin saw the state as an expression of a fatalistic worldview, what kind of action he believed could destroy oppression, and what this means for the possibilities of diffuse social power.

 

Silvia Rivera Cusicanqui – John Beverley [apuntes para el debate]

Hemen bi ekarpen aurkezten dira ezkerreko (eta) independentista guzien hausnarketarako. Lehen ekarpanean Silvia Rivera Cusicanquik gogor egiten du Hego-Ameriketako prozesu politiko eraberritzaileen kontra, orokorrean, eta bereziki Evo Moralesen gobernuarekin oso kritiko agertzen da, osotik entzutea merezi duen ordu erdiko irrasaio batean. John Berverleyk, aldiz, kontadikzioak kontradikzio eraldaketaren bidean estatugintza aurrerakoiaren beharra azpimarratzen du, zortzi orrialdeko saio labur batean. Denera beraz, irrasaioa entzuteak eta artikulua irakurtzeak ordubete eskatzen du. Ordu betetxo bat beharrezko eztabaida sustatzeko. Ea bada.

 

In theory – Bakhtin (Andrew Robinson, Ceasefire, Jul-Sept 2011)

In the latest addition to his A-Z of Theory series, political theorist Andrew Robinson introduces, in a two-part essay, the work of Mikhail Bakhtin, one of the most important theorists of discourse in the twentieth century. In part one, Robinson introduces Bakhtin’s notions of Dialogism, Polyphony and Heteroglossia. In the second and final part of his essay on Mikhail Bakhtin, political theorist Andrew Robinson reviews, and critiques, one of the central concepts in the Russian thinker’s work: the Carnivalesque.

 

Iragarpenak »

M Hardt – Maitasuna kontzeptu politiko gisa (III)

Bestela esana: onartu behar direnak anizkoitasunak dira zuregan barruan eta ugaritasunak besteengan halaber. Horrela jende ugarien arteko anikoiztasun desberdin horien bidez ematen diren batze eta elkartzeekin sortzen da berritasuna diferentziatik.

 

A Badiou: Maitasunaren sistoleak eta diastoleak – sexuazioaren axiomak (II)

Arantzazuko Symposium Platonikoan Alain Badiouk eman zuen hitzaldiaren transkripziora gatoz berriro. Oraingoz zati bat besterik ez dugu aurkeztu. Bertan Badiouk Lacan-en ez dago harreman sexualik esaldiaren esanahiari buruz hitzegiten du. Gero maitasunak sexuaren egia ekoizten duela azpimarratzen du eta ez alderantziz, hau da sexoa ez da maiatasunaren egia; eta honetaz gainera maitasunaren ebentoan, kasualidadez sortzen […]

 

S Zizek: Maitatu errukirik gabe -II- Hegel ezkontzaz

Slavoj Zizek-en burutu zuen emanaldiaren sarrera aurkeztu zenean aipatu zen, halaber, bere hitzaldiaren muina Hegel eta ezkontzari buruz izango zela – bidenabar Mozzart-en Così fan tutte operaz, Rousseau-ren Julia edo Heloisa Berria eleberriaz eta bikote komunistaz ere hitzegingo zuela aurreratuz. Hona hemen, hasteko, Hegelek ezkontzaz zer dion. Hasieran astuntxoa-edo iruditzen bazaizue ez amore eman, arren, eta jarraitu irakurtzen, irakurri ahala Hegelen pentsamenduaren muina gai honetaz ulergarri(egi)a bilakatzen da-eta.